Δεν αποτελεί έκπληξη ότι τα παιδιά πρέπει να μπορούν να κατανοήσουν τη γλώσσα για να έχουν καλή επίδοση στο σχολείο. Πρέπει να κατανοούν και αυτό που αναφέρεται ξεκάθαρα (αναφορική κατανόηση) και αυτό που υπονοείται (συμπερασματική κατανόηση). Αυτά τα ενοχλητικά συμπεράσματα! Είναι τόσο σημαντικά για την ενίσχυση της κατανόησης της γλώσσας, αλλά η βιβλιογραφία μάς λέει περισσότερα για την αξιολόγηση και τη θεραπεία των εκφραστικών ελλειμάτων παρά για την κατανόηση σε παιδιά με Αναπτυξιακή Γλωσσική Διαταραχή (ΑΓΔ). Συνεπώς δεν ξέρουμε πραγματικά πώς να τα αναφέρουμε πιο αποτελεσματικά. Αυτή η μελέτη βοηθά να ανατρέψουμε την ισορροπία και δίνει μια επιλογή για θεραπεία.

Τα παιδιά προσχολικής ηλικίας (παιδιά που έχουν διαγνωσθεί με ΑΓΔ* και που λαμβάνουν εβδομαδιαίες υπηρεσίες από λογοθεραπευτή) δοκιμάστηκαν στη χρήση ενός άτυπου ερωτηματολογίου και στην υπο-δοκιμασία λογικής από το PLAI (Εργαλείο αξιολόγησης της γλώσσας για παιδιά προσχολικής ηλικίας) και πριν και μετά τη παρέμβαση διαλογικής ανάγνωσης. Για να αυξήσουμε τις πιθανότητες αυτή η θεραπεία και αυτά τα αποτελέσματα να γενικευτούν σε άλλα περιβάλλοντα, αυτοί που εφάρμοσαν την παρέμβαση ήταν οι κανονικοί λογοθεραπευτές των μαθητών! Να πώς το έκαναν αυτό: πρόσθεσαν 20 λεπτά διαλογικής ανάγνωσης, χρησιμοποιώντας διαθέσιμα στο εμπόριο βιβλία και ερωτήσεις που αναπτύχθηκαν από ερευνητές, στο ξεκίνημα κάθε συνεδρίας λόγου-ομιλίας. Κάποιες ερωτήσεις έλεγξαν την αναφορική κατανόηση (π.χ. Τι χρώμα έχουν οι μπότες της Mrs. Dupre;) και κάποιες ερωτήσεις ήταν συμπερασματικές (π.χ. Τι πιστεύεις ότι θα κάνει ο John με αυτά τα εργαλεία;) Κάθε βιβλίο παρουσιάστηκε για δύο συνεχόμενες συνεδρίες. Για τις λανθασμένες απαντήσεις, οι λογοθεραπευτές πρόσφεραν διδακτική στήριξη χρησιμοποιώντας ιεράρχηση ενδείξεων «από το λιγότερο στο περισσότερο” (π.χ. επαναδιατύπωση των ερωτήσεων από την αρχή με φωνημικές ενδείξεις στην απάντηση).

Μετά από 10 εβδομάδες, τα παιδιά φάνηκαν να συμπεραίνουν περισσότερο από πριν την παρέμβαση (και διατήρησαν τη δεξιότητα), αλλά οι συγγραφείς δίστασαν να αποδώσουν την αλλαγή μόνο στην παρέμβαση λόγω της σειράς χορήγησης των άτυπων ερωτηματολογίων. Πέρα από αυτές τις λεπτομέρειες, ένα χρήσιμο εύρημα για τους κλινικούς είναι το εξής: Συνολικά, τα παιδιά προσχολικής ηλικίας βελτίωσαν την ποιότητα των απαντήσεών τους στις ερωτήσεις. Έχουμε όλοι δουλέψει με ένα παιδί που μας έκανε να σκεφτούμε, «Λοιπόν, δεν είναι λάθος, αλλά ούτε και ακριβώς σωστό». Πώς το αξιολογείτε αυτό; Σε αυτήν την περίπτωση, οι συγγραφείς μοντελοποίησαν την κλίμακα βαθμολόγησής τους μετά από την υπο-δοκιμασία λογικής PLAI. Τα ακόλουθα σημεία αντιστοιχίστηκαν ανά απαντήσεις οι οποίες ήταν:

• Σωστές/επαρκείς = 4 βαθμοί

• Αποδεκτές = 3 βαθμοί

• Διφορούμενες = 2 βαθμοί

• Λανθασμένες/ανεπαρκείς = 2 βαθμοί

Μια κλίμακα βαθμολόγησης όπως αυτή είναι τέλεια καθώς μας βοηθάει να δούμε τις μικρές αλλαγές που κάνει ένα παιδί στην πορεία της παρέμβασης. Οι συγγραφείς ανέφεραν πως «καθώς εξελισσόταν η παρέμβαση, οι απαντήσεις τους, παρόλο που δεν ήταν ποτέ σωστές, βελτιώθηκαν σε ποιότητα». Αυτό αποτελεί μια τάση προς τη σωστή κατεύθυνση και είναι ακριβώς αυτό που θέλουμε να δούμε από αναφορά προόδου σε αναφορά προόδου.

Το συμπέρασμα: εξακολουθούμε να χρειαζόμαστε περισσότερη έρευνα για το πώς να αξιολογήσουμε και να διαχειριστούμε τη συμπερασματική κατανόηση στα μικρά παιδιά, αλλά η παρέμβαση διαλογικής ανάγνωσης (συμπεριλαμβανομένων των συμπερασματικών ερωτήσεων) είναι μια υποσχόμενη επιλογή για τη βελτίωση της ποιότητας των απαντήσεων των παιδιών στις συμπερασματικές ερωτήσεις.

Θέλετε να μάθετε περισσότερα; Δείτε αυτή τη μελέτη και μια προηγούμενη μελέτη από τους van Kleeck, Vander Woude, & Hammett (2006) για παραδείγματα ερωτήσεων και σεναρίων για αυτήν την παρέμβαση.

**Σημείωση: Τα παιδιά σε αυτήν τη μελέτη ήταν παιδιά με Ειδική Γλωσσική Διαταραχή (ΕΓΔ). Σε αυτά περιλαμβάνονται τα παιδιά με Αναπτυξιακή Γλωσσική Διαταραχή (ΑΓΔ) και κανονική μη λεκτική νοημοσύνη. Χρησιμοποιούμε το ΑΓΔ σε όλη την ιστοσελίδα μας για σκοπούς συνέπειας.

Desmarais, C., Nadeau, L., Trudeau, N., Filiatrault-Veilleux, P., & Maxes-Fournier, C. (2013). Intervention for improving comprehension in 4-6 year old children with specific language impairment: Practicing inferencing is a good thing. Clinical Linguistics & Phonetics, 27, 540–552.